Kur mërgimtarët e kthejnë Preshevën në jetë… dhe pastaj ikin sërish
Një monolog emocional për verën në Luginën e Preshevës – për ditët kur mërgimtarët kthehen dhe jeta merr frymë ndryshe. Për zërat që mbushin çdo rrugë dhe për heshtjen që mbetet pas. Një ndjesi që e njeh çdo shqiptar larg vendlindjes…
Maji muaji kur gjithçka nis të ndryshojë…
Maji është ai muaj kur në mendje na vjen se po afrohet sezoni i verës jo vetëm sezoni kur hapen bizneset apo gjallërohen qytetet, por ai sezon i shpirtit, i emocioneve, kur takohen njerëzit tanë.
Sezoni ku nipi takohet me dajan, axha me mbesën, stërmbesa me stërnipin.
Që nga maji, presim me padurim korrikun muajin e takimeve në Preshevë, në kafiteritë e qytetit, në dasmat dhe gëzimet familjare.
Nga maji deri në korrik, ditët nuk ecin shpejt. S’na ecën koha, sepse i presim bashkatdhetarët tanë motrat e vëllezërit që janë në mërgim. Na mungojnë, dhe çdo ditë e më shumë presim atë datë kur do të vijnë.
20 korriku është ajo ditë kur pjesa më e madhe e mërgimtarëve kthehen në Luginë.
Ndërtesat mbushen plot, shtëpitë ndriçohen. Çdo shtëpi rrezaton jetë. Çdo shtëpi mbushet me dashuri, me zëra dhe me lëvizje.
Zërat e fëmijëve që luajnë dëgjohen deri vonë në mbrëmje. Ata fëmijë që në mërgatë flenë herët, këtu në Preshevë e shijojnë çdo moment çdo çast është festë për ta.
Ka dritë kudo. Ka gjallëri, shpresë, gëzim e emocion. Kanë filluar kanagjegjet e ahengjet, me të rinj në çdo cep të qytetit.
Rrugët janë të mbushura me makina luksoze që dikur vetëm ua dëgjonim emrat sot janë realitet në vendin tonë. Ka muzikë, gëzim e hare pa kufi.
Pronarët e kafiterive, kamarierët edhe pse kanë mbaruar orarin ata punojnë deri në orët e vona. Nuk pritojnë të shërbejnë as në orën 2 pas mesnate.
Ashtu të rraskapitur, ata kanë dashuri për çdo njeri dhe përjetojnë kënaqësinë e të tjerëve kur i shohin në hare.

Në çdo fshat, çdo shtëpi ndriçon. Edhe në Miratocë, ato shtëpitë e bukura në hyrje të fshatit rrezatojnë jetë. Aty ndien se jeta është kthyer.
Këto 20 ditë janë të papërshkrueshme duhen përjetuar, jo rrëfyer.
Por, pastaj vjen 4 gushti. Fillojnë të shuhen zërat e makinave. Zhurma, lëvizja, ngrohtësia e njerëzve pak nga pak zbehet. Ngadalë bie qetësia.
Deri më 15 gusht, qyteti boshatiset. Rrallë sheh ndonjë veturë me targa të huaja.
Na kaplon malli neve që mbetemi, por edhe ata që ikin drejt perëndimit.
Nuk na dalin fjalët. Edhe kur ulemi në kafene, heshtim. Nuk mund të flasim as me shokun në tavolinë thjesht rrimë dhe kujtojmë. Kujtojmë gjithçka dhe heshtim.

Sikur secili prej nesh të pyesë veten në heshtje:
Pse shkojnë? Pse nuk u kthehen? A do të kthehet ndonjëherë përherë?
Sikur të ishin këtu çdo ditë, çdo javë, çdo muaj do të ishte jetë e vërtetë. Por ja që nuk janë.
E ndjejmë boshllëkun që lënë pas vëllezërit dhe motrat tona. E ngadalë, kthehemi në përditshmëri.
Fillojmë përgatitjet për vjeshtë e dimër dhe prapë mbetet vetëm një shpresë:
T’i presim përsëri, në Vitin e Ri, në verën tjetër.
Ata do të vijnë për çdo Vit të Ri dhe për çdo verë.
Por vallë… a do të vijnë ndonjëherë përherë?
A do të kthehen një ditë përgjithmonë, në vatrën e tyre?
Nga redaksia